Health

Disa mënyra si të kujdesemi për trurin, sipas ekspertëve

Disa mënyra si të kujdesemi për trurin, sipas ekspertëve
Getty Images

Ndërsa jetojmë më gjatë, rreziku për sëmundjet që prekin trurin po rriten. Si mund të vonojmë shfaqjen e simptomave? A duhet të heqim dorë nga çdo kënaqësi, apo ndryshime të vogla mund të bëjnë diferencë? Neurologët do të të japin disa këshilla që mund t’i ndjekësh për të pasur një tru të shëndetshëm.

Kujdesu për shëndetin në përgjithësi

“Të gjitha gjërat e arsyeshme që vlejnë për shëndetin e trupit vlejnë edhe për shëndetin e trurit,” thotë Dr. Suzanne O’Sullivan, neurologe në spitalin e Neurologjisë në Londër dhe autore e librit “The Age of Diagnosis”.

Mos pi duhan dhe mos pi alkool çdo ditë

“Nëse do të dëmtosh trurin tënd, pi shumë duhan,” thotë Tom Solomon, profesor i neurologjisë në Universitetin e Liverpool-it. Po ashtu, “shumë alkool nuk zgjedhja më e mirë”, gjithsesi, nuk do të thotë se duhet të heqësh dorë plotësisht, por me terezi.

Stërvitu 3 herë në javë

Ka një lidhje të njohur mes aktivitetit fizik dhe shëndetit të trurit, thotë Dr. Richard Davenport, neurolog në Edinburg: “Funksionon në shumë nivele: psikologjik, metabolik, fiziologjik. Gjërat që janë të mira për enët e gjakut janë të mira edhe për trurin,” thotë ai. “Shumë raste të demencës lidhen me enë të dëmtuara gjaku. Aktiviteti fizik na mban në formë.” 

Qëndro me një këmbë

“Ka studime që tregojnë se aktiviteti fizik ndihmon jetëgjatësinë e trurit,” thonë ekspertët. “Rekomandojmë të qëndruarit me një këmbë në rutinë, sigurisht, edhe ecja, pasi mbështetet në ekuilibrin e njëanshëm dhe kjo bëhet thelbësore me moshën. Ushtrimet aerobike çlirojnë një substancë që ushqen trurin – faktori neurotrofik që buron nga truri – dhe ushtrimet me rezistencë ndihmojnë muskujt".

Më pak gjalpë

Kur nuk je i/e sigurt, zgjidh vajin e ullirit!  “Zgjidh anti-oksidantë, yndyrna të pangopura dhe shmang mishin e kuq,” thonë ekspertët. 
“Ka më shumë studime që tregojnë se dieta mesdhetare është shumë e mirë,” shtojnë ekspertët, duke vijuar: “Kur gatuaj, përdor vaj ulliri, jo gjalpë. Është shumë e lehtë të ndryshohet. Edhe ëmbëlsirat mund të bëhen me vaj ulliri.” Për vegjetarianët dhe veganët, ekspertët sugjerojnë suplemente me vitaminë B12.

Për të shmangur dhimbjet e kokës, pi ujë, jo kafe 

“Për dhimbjet e kokës, zgjidhjet janë të njëjta: aktivitet i rregullt, të pish të paktën 2 litra ujë në ditë, të mos konsumosh kafeinë, pa anashkaluar vakte dhe të kesh një orar gjumi të rregullt. Nëse i ndjek këto për tre muaj, dhimbjet tkurren. Të gjitha janë të mira edhe për shëndetin e trurit”, shprehen ekspertët.

Njihu me njerëz të rinj

Shëndeti i trurit lidhet me pasionet, thotë eksperti O’Sullivan, duke sugjeruar që kur ke kohë, të dalësh, të ndjekësh pasionet dhe të bësh miq të rinj.

Mëso diçka të re

Ekspertët thonë: “Instrumentet muzikorë dhe gjuhët e huaja aktivizojnë pjesë të ndryshme të trurit. Njerëzit që luajnë janë më pak të rrezikuar nga demenca dhe sëmundje të tjera të trurit.

Artikuj të sugjeruar:

REELS

Nëse shikoni “tym” në shtëpinë më të famshme në Shqipëri, nuk është zjarr! Banorët e “Big Brother VIP Albania” kanë zgjedhur Geek Bar.💨🔥 #geekbaralbania #evapifyalbania

Se shpejti në Broadway/ New York dhe West End/ Londër.

Shume bukur duket Kiara. Po te ishe te sedilja mbrapa, sa bukur do ndiheshe?

Në akullin e Lojërat Olimpike Dimërore 2026 në Milano Cortina, Laurence Fournier Beaudry (me origjinë kanadeze, që garon për Francën) dhe Guillaume Cizeron dhuruan një moment që të lë pa frymë. Publiku u ngrit në këmbë, rrjetet shpërthyen dhe ata e mbyllën garën me 🥇 medaljen e artë në ice dance. Elegancë, teknikë dhe një kimi

Shawn Mendes në Karnavalet e Brazilit me aktoren braziliane Bruna Marquezine, është Valentine Mood

Angelina Jolie dhe aktori francez Louis Garrel promovuan ne France filmin “Couture”, ku Jolie luan rolin e nje regjisoreje amerikane qe shkon ne Paris Fashion Week.

Bebe Rexha rockin’ it me the visual album “Dirty Blonde” Fillimi ne shqip! 🇦🇱🇦🇱

Grimieri i famshem me origjinë shqiptare Mario Dedivanovic dhe grimierja Foinika Kay, lip-sync nje moment viral nga Big Brother Vip Kosova 4

Ilia Malinin fitoi medaljen e arte ne garen individuale te meshkujve ne patinazh artistik ne kuader te Winter Olympics 2026 qe po zhvillohen ne Itali. Patinatori amerikan realizoi nje paraqitje te forte si ne programin e shkurter ashtu edhe ne programin e lire duke siguruar pike te larta nga juria. Malinin realizoi me sukses edhe elementin teknik Quad Axel ne programin e lire duke u bere nje nga sportistet e rralle qe e ekzekuton kete hedhje ne nje skene olimpike. Me totalin e pikeve ai u rendit i pari ne klasifikim duke lene pas konkurrentet kryesore nga Japonia dhe Evropa. Me kete fitore Malinin konfirmon statusin e tij si nje nga patinatoret me te mire te brezit te tij dhe forcon pozitat e Shteteve te Bashkuara ne patinazhin artistik ne nivel boteror.

Oh sa me ka pelqyer ky seriali. Fiksimmm RIP Dawson

Some ways to take care of your brain, according to experts

Disa mënyra si të kujdesemi për trurin, sipas ekspertëve
Getty Images

As we live longer, the risk of diseases that affect the brain is increasing. How can we delay the onset of symptoms? Should we give up all pleasures, or can small changes make a difference? Neurologists will give you some tips that you can follow to have a healthy brain.

Take care of your health in general.

“All the common sense things that apply to the health of the body also apply to the health of the brain,” says Dr. Suzanne O'Sullivan, a neurologist at the Neurology Hospital in London and author of the book “The Age of Diagnosis.”

Don't smoke and don't drink alcohol every day.

“If you’re going to damage your brain, smoke a lot,” says Tom Solomon, professor of neurology at the University of Liverpool. Similarly, “a lot of alcohol is not the best choice,” though that doesn’t mean you should give it up completely, just cut back.

Exercise 3 times a week

There is a well-known link between physical activity and brain health, says Dr. Richard Davenport, a neurologist in Edinburgh: “It works on many levels: psychological, metabolic, physiological. Things that are good for the blood vessels are good for the brain,” he says. “A lot of dementia is linked to damaged blood vessels. Physical activity keeps us fit.” 

Stand on one leg.

"There are studies that show that physical activity helps the brain live longer," experts say. "We recommend standing on one leg in the routine, of course, and walking, as it relies on unilateral balance and this becomes essential with age. Aerobic exercise releases a substance that nourishes the brain - brain-derived neurotrophic factor - and resistance exercise helps the muscles."

Less butter

When in doubt, choose olive oil! “Choose antioxidants, unsaturated fats, and avoid red meat,” experts say. 
“There are more studies that show that the Mediterranean diet is very good,” experts add, continuing: “When I cook, I use olive oil, not butter. It’s very easy to switch. Even desserts can be made with olive oil.” For vegetarians and vegans, experts suggest vitamin B12 supplements.

To avoid headaches, drink water, not coffee 

"For headaches, the solutions are the same: regular activity, drinking at least 2 liters of water a day, not consuming caffeine, not skipping meals, and having a regular sleep schedule. If you follow these for three months, the pain will subside. All of these are also good for brain health," say the experts.

Meet new people

Brain health is linked to passions, says expert O'Sullivan, suggesting that when you have time, get out, pursue your passions, and make new friends.

Learn something new.

Experts say: "Musical instruments and foreign languages ??activate different parts of the brain. People who play are less at risk of dementia and other brain diseases."

Suggested articles: