Shqipëria

Qytetarët kërkojnë që e diela të bëhet pushim me ligj, por a është e drejtë kjo?

Shkruar nga Anabel

23 Maj 2020

Qytetarët kërkojnë që e diela të bëhet pushim me

Prej më shumë se dy muajsh, të dielat në vendin tonë janë zyrtarisht të mbyllura. Asnjë biznes nuk është hapur dhe lëvizja e kufizuar. Një masë e tillë u mor për të parandaluar përhapjen e Covid-19, por tani, ka nga ata që i kërkojnë kryeministrit që dita e dielë të bëhet pushim i detyrueshëm. Mes qindra komentesh në njoftimin e Ramës për këtë fundjave, kishte qytetarë që kërkon që "e diela të bëhet pushim me ligj". Madje, disa prej tyre si argument përdorën fjalinë: "bëje të dielën pushim si gjithë Europa".

Komentet:

Qytetarët kërkojnë që e diela të bëhet pushim me

Qytetarët kërkojnë që e diela të bëhet pushim me

Qytetarët kërkojnë që e diela të bëhet pushim me

Qytetarët kërkojnë që e diela të bëhet pushim me

Qytetarët kërkojnë që e diela të bëhet pushim me

Qytetarët kërkojnë që e diela të bëhet pushim me

Në fakt, shumë vende në Europë dhe në botë nuk e kanë të dielën pushim zyrtar. Si fillim, shpjegojmë origjinën e ditës së diel pushim. Kultura e të dielës pushim vjen nga feja. 

Shën.i rënd. Për të krishterët, dita e shtatë e javës (Sabbath- dita kur njerëzit nuk merren me punë) është e shenjtë. Bazuar në historinë e fesë së krishterë, Zoti përgjatë 6 ditëve të javës krijoi Tokën, parajsën, detrat dhe gjithçka tjetër, ndërsa ditën e shtatë ndaloi punën për të pushuar. Prandaj dëgjohet shpesh të thuhet se e diela është "Dita e Zotit".

Ndërsa në kulturën hebre pushimi niste pasditën e të premtes deri në pasditen e të shtunës. Të mos punosh të dielave është shumë sfiduese, veçanërisht për sipërmarrësit, për ekonominë, por gjithashtu edhe për konsumatorin.

Për shembull, në 2016-ën, si përgjigje për rezistencën ndaj konsumatorëve, Hungaria u detyrua ta hiqte si ligj ndalimin e punës të dielave. Edhe Finlanda po ashtu pasi vunë re që shumë qytetarë finlandezë u kthyen në blerës potencial në vendin fqinjë Suedi, pasi aty nuk kishte kufizime të tilla për ditën e dielë. Një fenomen i tillë, reduktoi të ardhurat që vinin nga shitja në ekonominë e Finlandës.

Po ashtu, edhe Suedia dhe Malta kanë hequr dorë nga ndalimi i punës ditën e dielë dhe jo më kot. Pavarësisht të drejtave të qytetarëve për ditët e pushimit, të mbyllësh çdo lloj aktiviteti ditën e dielë me ligj sjell më shumë disavantazhe sesa përfitime.  Vende si Italia, Britania, Lituania, Sllovenia, Bullgaria,  e shumë të tjera e kanë të hapur pjesën më të madhe të bizneseve në vend. Ndryshe nga këto, vende si Franca, Greqia apo Gjermania i mbyllin pjesën më të madhe të dyqaneve apo qendrave tregtare të dielën, por nuk janë shembull që vendi ynë ka mundësinë për t'i ndjekur. Edhe pse në kulturën shqiptare gjithnjë e diela është konsideruar ditë pushimi, nuk është aspak fitimprurëse një ligj që ndalon punën të dielën, sikurse kërkojnë qytetarët më lart. Kjo për një sërë arsyesh, por ndër më të rëndësishmet rendisim:

- Shqipëria nuk ka fuqëzimin ekonomik të Gjermanisë, Austrisë, apo shumë vendeve të tjera që t'i lejojë luksin e dielës pushim total.

- Bizneset, si psh. qendrat tregatare kanë ditët më të mira fundjavën pasi të gjitha aktivitetet janë përqëndruar aty; kinematë, lodrat, fast food-et, dyqanet dhe e diela pushim përkthehet në humbje të madha për ta dhe rrjedhimisht për punonjësit dhe ekonominë.

-E diela e hapur i jep më shumë mundësi njerëzve të dalin, të argëtohen dhe të kalojnë kohë cilësore. Nga ana tjetër, pushimet me rotacion janë e mesmja e artë si për sipërmarrësin ashtu dhe për punonjësit.

 

MOS I HUMBISNI